Bayram Ali KAVALCI


ÇAYKUR'UN MİSYON VE VİZYON BAŞARISI DEVAM EDİYOR

bayramalikavalci@gmail.com


 Kısa adı Çay­kur olan, Çay İşlet­me­le­ri Genel Mü­dür­lü­ğü bir İkti­sa­di Dev­let te­şek­kü­lü ola­rak, Tarım ve Orman Ba­kan­lı­ğı­nın il­gi­li ku­ru­lu­şu ol­du­ğu ka­mu­oyu ta­ra­fın­dan bi­lin­mek­te­dir. Son za­man­lar­da bazı basın ve yayın ku­ru­luş­la­rın­da Çay­kur’un zarar et­me­ye devam et­ti­ği haber ve ya­zı­la­rı­na yer ve­ril­mek­te­dir. Ül­ke­miz­de her genel seçim ta­ri­hi yak­laş­tık­ça bu gibi abar­tı­lı ha­ber­ler­de bir ar­tı­şın var ol­du­ğu bi­lin­mek­te­dir.
40 yıla yak­la­şan mes­lek ha­ya­tım­da, Çay­kur ve çay ta­rı­mıy­la il­gi­li yüz­ler­ce haber ve köşe ya­zı­la­rım ar­şiv­ler­de ye­ri­ni al­mış­tır. D. Ka­ra­de­niz böl­ge­sin­de yaş çay ha­sa­dı­nın ya­pıl­dı­ğı, Rize ili­miz başta olmak üzere, Trab­zon, Art­vin, Gi­re­sun il­le­rin­de mil­yon­lar­ca aile­nin en önem­li geçim kay­na­ğı yaş çay ta­rı­mı­dır. 60 ya­şı­na gir­miş ve aynı za­man­da bir yaş çay üre­ti­ci­si ola­rak, as­ker­lik gö­re­vim son­ra­sı Çay­kur İyi­de­re Çay Fab­ri­ka­sı la­bo­ra­tu­va­rın­da iki yıl ça­lış­mış bir ki­şi­yim­dir. O yıl­lar­dan ha­tır­la­rım, 1970 ve 1980’lı yıl­lar­da, Çay­kur çay fab­ri­ka ka­pa­si­te­le­ri­nin düşün ol­ma­sı ne­de­niy­le, çay alim ev­le­rin­de satın alı­nan yaş çay­la­rın gün­ler­ce iş­le­ne­me­di­ği için çü­rü­me­ye terk edi­len ton­lar­ca yaş çayın deniz ke­nar­la­rı­na dö­kül­dü­ğü­nü ya­şa­mış bi­ri­si­yim. Çay­kur, 1970-1980-1990 ve 2000’den bu­gü­ne değin bölge eko­no­mi­si­nin ve re­fa­hı­nın de­va­mı nok­ta­sın­da is­tih­dam sağ­la­yan kamu ku­ru­lu­şu­dur. 2000 yıl­lar ön­ce­sin­de bu kurum yaş çay ta­rı­mı yapan bölge in­sa­nı­nı çok yor­muş ve yıp­rat­mış­tı. Rah­met­li Baş­ba­kan A. Mesut Yıl­maz hü­kü­met­le­ri dö­ne­min­de, Çay ta­rı­mı­na ve Çay­kur’a sağ­la­nan maddi des­tek­ler­le bir­lik­te bir kısım uy­gu­la­ma­la­rın ha­ya­ta ge­çi­ril­di­ği bir ge­re­cek­tir.
Çay­kur’da son 20 yıla ba­kın­ca, Ri­ze­li Cum­hur­baş­ka­nı­mız Recep Tay­yip Er­do­ğan’ın, ik­ti­dar­la­rı ve Cum­hur­baş­kan­lı­ğı gö­rev­le­ri sü­re­sin­ce, yıl­lar­ca Çay ta­rı­mın­da ya­şa­nan is­tik­rar­sız­lık, her kam­pan­ya baş­lan­gı­cın­da ya­şa­nan düşük kam­pan­ya fi­ya­tı, düşük kon­ten­jan ve bir kısım özel sek­tö­rün fab­ri­ka­la­rı­nın üre­ti­ci­le­rin ürün­le­ri­ni düşük fi­yat­ta satın al­ma­la­rı, ürün be­del­le­ri­ni vak­tin­de öde­me­me­le­ri son bul­muş oldu.
Sayın Er­do­ğan İkti­dar­la­rı bo­yun­ca, Çay­kur’da yeni or­ga­nik ve siyah çay fab­ri­ka­la­rı, Çay pa­ket­le­me fab­ri­ka­sı ya­pıl­dı. Fab­ri­ka­la­rın ço­ğun­da ka­pa­si­te ar­tı­rı­mı ve ma­ki­ne­le­rin ye­ni­le­me ça­lış­ma­la­rı ger­çek­leş­miş oldu. Bir çok fab­ri­ka­da öm­rü­nü ta­mam­la­mış olan, ma­ki­ne, araç ve ge­reç­ler mev­cut Genel Müdür Yusuf Ziya ALİM; ta­ra­fın­dan baş­la­tı­lan ça­lış­ma so­nu­cu uzun za­man­dır çok sa­yı­da çay fab­ri­ka­nın sa­ha­sın­da bu­lu­nan eski hurda mal­ze­me­ler de­ğer­len­di­ril­mek şar­tıy­la ye­ni­le­me ve ek­sik­le­ri gi­de­re­me ça­lış­ma­la­rı devam et­mek­te­dir.
Bu dö­nem­de, Çay­kur’da her yıl açık­la­nan ve üre­ti­ci­le­ri mutlu eden ürün ve des­tek­le­me fi­yat­la­rı, satın alı­nan yaş çay be­del­le­rin üre­ti­ci­ye vak­tin­de ödeme ya­pıl­ma­sı, çay sek­tö­rün­de bu­lu­nan 100’un üze­rin­de özel sek­tör çay fab­ri­ka­sın­da hi­za­ya ge­tir­miş. Bu özel fab­ri­ka­lar ÇAY­KUR’un ka­rar­lı ve tu­tar­lı uy­gu­la­ma­la­rı so­nu­cun­da, üre­ti­ci­ler­den ar­zu­la­dık­la­rı yaş çay satın ala­ma­yın­ca, Çay­kur’un yaş çay fi­ya­tı doğ­rul­tu­sun­da çay satın al­ma­ya baş­la­mış ol­du­lar. Geç­miş­te, Çay İşlet­me­le­ri Genel Mü­dür­lü­ğü, her yılı za­rar­la ka­pa­tan bir kurum ola­rak bi­li­nir. Geç­miş­te, kısa dö­nem­li Ko­alis­yon hü­kü­met­le­ri dö­ne­min­de, Çay­kur’da bi­rik­miş olan bu iş­let­me ve üre­tim za­rar­la­rı, Ha­zi­ne ta­ra­fın­dan ser­ma­ye ar­tı­rı­mıy­la ka­pa­tıl­dı­ğı ka­mu­oyun­ca çok iyi bi­li­nir. Çay sek­tö­rü­nün en büyük li­de­ri Çay­kur, bu İkti­dar dö­ne­min­de ta­ri­hin­de ilk defa, 2005 yı­lın­da kâra geç­miş­tir. Şimdi yine yıl­lar sonra, Çay­kur ta­ri­hin­de ikin­ci defa bu yıl kâr açık­la­mış ola­cak­tır. Çay­kur Türk eko­no­mi­si­ne, gerek vergi, ge­rek­se katma değer, ih­ra­cat ge­li­ri, ülke ge­ne­lin­den ve çay ta­rı­mı­nın dört ilden ge­ne­lin­de iş is­tih­da­mı ola­rak, çay ta­rı­mı ve sa­na­yi­si, ül­ke­mi­zin eko­no­mik ve st­ra­te­jik olan D. Ka­ra­de­niz Böl­ge­mi­zin, şe­hir­leş­me, gelir da­ğı­lı­mı, eko­no­mik refah, böl­ge­sel göç, tarım top­rak­la­rı­nın ve­rim­li kul­la­nı­mı, eroz­yo­nun ön­len­me­si, ta­rı­ma da­ya­lı sa­na­yi­nin her yıl kat kat bü­yü­ye­rek ge­liş­me­si ve ben­ze­ri alan­lar­da eko­no­mik, sos­yal, spor­tif ola­rak ge­liş­miş­li­ği­nin art­ma­sı gö­re­vi üst­le­ne­rek ba­şa­rıy­la sür­dür­me­ye devam et­mek­te­dir. İyi bi­li­yo­rum ki, Çay­kur bugün üret­ti­ği yüz­ler­ce çay çe­şit­le­riy­le, Tür­ki­ye ge­ne­lin­de ve ürün ihraç et­ti­ği ül­ke­ler­de­ki ürün sa­tış­la­rıy­la kar eden bir ku­rum­dur. 20 yıl­dır, ÇAY­KUR’un gün­de­min­de öz­leş­me diye bir ça­lış­ma ol­ma­ma­sı­na rağ­men, Çay­kur özel­leş­ti­ri­lecek söy­le­mi belli zaman ara­lık­la­rıy­la gün­de­me ge­ti­ri­lip, üre­ti­ci­ler te­dir­gin edil­me ça­lı­şıl­mak­ta­dır. Çay ta­rı­mın­da bugün ol­ma­sı ge­re­ken en önem­li ön­ce­lik biran önce Çay Ka­nu­nun ha­ya­ta ge­çi­ril­me­si­dir. Bugün ül­ke­mi­zin en büyük çay üre­ti­ci­si ve sa­tı­cı­sı ola­rak, Çay­kur YK Baş­kan­lı­ğı ve Genel Mü­dür­lük gö­re­vi­ni şef­faf bir şe­kil­de yü­rü­ten ve böl­ge­de ve­rim­li ça­lış­ma tem­po­suy­la ta­nı­nan, sn. Yusuf Ziya ALİM yü­rüt­mek­te­dir. Genel Mü­dü­rü ALİM’ın mesai mef­hu­mu gö­zet­me­yen ve kad­ro­suy­la uyum­lu ça­lış­ma­la­rı ne­ti­ce­sin­de, Çay­kur’da başta üre­ti­ci­le­rin re­fa­hı, tü­ke­ti­ci­le­rin sağ­lık­lı ve çok çe­şit­li ürün üre­ti­miy­le her yıl olum­lu bü­yü­yen ve kâr eden bir tablo or­ta­ya koy­mak­ta­dır. Çay­kur ay­rı­ca, bu za­ma­na kadar çay fab­ri­ka­sı bu­lun­ma­yan, Çam­lı­hem­şin ve İkiz­de­re il­çe­le­ri­ne yeni çay fab­ri­ka­la­rı­nın ta­mam­la­nıp, 2023 yılı yaş çay kam­pan­ya­sın­da açıl­mış ola­cak­lar. Çay­kur, ye­ni­lik­çi AR-GE ça­lış­ma­la­rı, tüm fab­ri­ka­la­rın­da 2023 yılı kam­pan­ya­sı bakım ve ona­rım ça­lış­ma­la­rı, ya­pı­lan ça­lış­ma­la­rı anın­da ka­mu­oyu­na basın yo­luy­la du­yu­ran, tec­rü­be­li Basın ve Halk­la İliş­ki­ler Şu­be­si, ol­duk­ça aktif ça­lı­şan Daire Baş­kan­lık­la­rı, Şube Mü­dür­lük­le­ri, Fab­ri­ka Mü­dür­le­ri, Bölge Mü­dür­lük­le­ri, yeni çay üre­tim ve yeni çay satış ma­ğa­za ça­lış­ma­la­rıy­la dik­kat çek­me­ye devam et­mek­te­dir.