Bayram Ali KAVALCI


KURBAN BAYRAMI

bayramalikavalci@gmail.com


 Bay­ram gün­le­ri, gü­nâh­la­rın af­fe­dil­di­ği, bir­lik ve be­râ­ber­lik duy­gu­la­rı­nın pe­kiş­ti­ril­di­ği, yok­sul­la­rın se­vin­di­ril­di­ği gün­ler­dir.
Çok es­ki­ler­den beri her kavim, yılın bazı gün­le­ri­ne önem ver­miş, bunu çe­şit­li şe­kil­ler­de kut­la­mış­tır. Dînî ve millî ba­kım­dan önemi olan, mil­let­çe her sene kut­la­nan bu gün­le­re çe­şit­li isim­ler ve­ril­miş­tir.
İslâ­mi­yet­ten sonra bay­ram ma'nâ­sı­na gelen *"Îyd"* kul­la­nıl­mış­tır.
Her yıl *Müs­lü­man­la­rın gü­nâh­la­rı af­fe­dil­di­ği* ve *se­vinç­li, ne­şe­li gün­le­ri tek­rar gel­di­ği için* böyle gün­le­re *Îyd,* ya'nî *"Bay­ram"* de­nil­miş­tir.
Müs­lü­mân­la­rı se­vin­dir­mek çok se­vap­tır. Bay­ram­lar, müs­lü­mân­la­rın bir­bi­ri­ni se­vin­dir­me­si­ne birer ve­sî­le­dir. Ha­dîs-i şe­rîf­ler­de bu­yu­rul­du ki: "Al­la­hü te­âlâ­nın en çok sev­di­ği amel­ler­den biri, mü'mini se­vin­dir­mek, üzün­tü­sü­nü gi­der­mek, bor­cu­nu öde­mek, yâhut aç iken do­yur­mak­tır." "Bir mü'mini se­vin­di­re­ni, Al­la­hü teâlâ da kı­yâ­met­de se­vin­di­rir.
Di­ni­mi­ze göre, bay­ram iki­dir. Bi­rin­ci­si arabî ay­lar­dan Şev­vâl ayı­nın bi­rin­ci günü Ra­ma­zân bay­ra­mı­nın, ikin­ci­si, Zil­hic­ce ayı­nın onun­cu günü Kur­ban bay­ra­mı­nın bi­rin­ci gün­le­ri­dir. *Bu iki günde, güneş doğ­duk­tan ve ke­râ­hat vakti çık­tık­tan sonra, ya'nî İşrak vak­tin­de, iki rek'at bay­ram na­mâ­zı kıl­mak, er­kek­le­re vâ­cib­dir.* Ra­ma­zân bay­ra­mı, üç gün, Kur­ban bay­ra­mı ise dört gün­dür.
Kur­ban bay­ra­mı na­mâ­zın­dan önce bir­şey ye­me­mek, na­mâz­dan sonra, önce kur­ban eti yemek, na­mâ­za gi­der­ken, yük­sek sesle, özrü olan ya­vaş­ça *(Tek­bîr-i teş­rîk)* ge­tir­mek müs­te­hab­dır.
Bay­ram gün­le­rin­de şun­la­rı yap­mak sün­net­tir.
1- Erken kalk­mak.
2- Gusül ab­des­ti almak.
3- Mis­vâk ile diş­le­ri te­miz­le­mek.
4- Güzel koku sü­rün­mek.
5- Yeni ve temiz el­bi­se gi­yin­mek.
6- Se­vin­di­ği­ni belli etmek.
7- Kur­ban kesen, o gün ilk ola­rak kur­ban eti yemek.
8- O gün yüzük tak­mak.
9- Câ­mi­ye erken git­mek.
10- Bay­ram tek­bîr­le­ri­ni, Kur­ban bay­ra­mın­da açık­tan, yük­sek sesle söy­le­mek.
11- Dö­nüş­te başka yol­dan gel­mek. Çünkü, ibâ­det ya­pı­lan yer­ler ve ibâ­det için gi­dip-ge­li­nen yol­lar, kı­yâ­met günü şe­hâ­det ede­cek­ler­dir.
12- Mü'min­le­ri güler yüzle ve "Se­lâ­mün aley­küm" di­ye­rek kar­şı­la­mak.
13- Fa­kîr­le­re sa­da­ka ver­mek.
14- Dar­gın olan­la­rı ba­rış­tır­mak.
15- Ak­ra­bâ­yı ve dîn kar­deş­le­ri­ni zi­yâ­ret etmek.
16- Zi­yâ­ret­te he­di­ye gö­tür­mek.
17- Er­kek­le­rin ka­bir­le­ri zi­yâ­ret et­me­le­ri de sün­net­tir.
         Kay­nak: Tam İlmi­hâl Se­âdet-i Ebe­diy­ye.