RİZE TARİHİNDEN İZLERİ SİLİNMEZ MEKÂN: BUHTİ'NİN DÜZÜ

    Rize’de Bahri’nin Düzü’nü yeni ku­şak­lar bil­mez­ler. Buhti, bu­gün­kü Tev­fik İleri Tek­nik Li­se­si En­düst­ri Mes­lek Li­se­si’nin bu­lun­du­ğu yer ve et­ra­fı­nın is­mi­dir. Bir­kaç fut­bol sa­ha­sı ge­niş­li­ğin­de­ki bu yer ön­ce­le­ri de­ni­zin bir par­ça­sı idi. Çı­ta­ğın De­re­si’nin ge­tir­di­ği mo­loz­lar­la sığ­laş­mış; Rus­lar işgal za­ma­nın­da şimal ke­si­min­de bir gemi ba­tı­ra­rak men­di­rek ve rıh­tım yap­mak is­te­miş­ler. Zaten Buhti ismi Rusça'dan ge­li­yor. Rıh­tım de­mek­tir.
KUR­TU­LUŞ İLKO­KU­LU’NU TOPAL OSMAN YAP­TIR­DI
    Kur­tu­luş İlko­ku­lu’nun bu­lun­du­ğu yer deniz ke­na­rıy­mış ve Gazi Mus­ta­fa Kemal Ata­türk’ün silah ar­ka­da­şı Gi­re­sun­lu Topal Osman Ağa Rize’yi zi­ya­re­ti sı­ra­sın­da Buhti’nin Düzü’nden ka­ra­ya çık­mış­tır. Aynı şah­sın emri ve yar­dı­mıy­la Milli Mü­ca­de­le sı­ra­sın­da oğlu İsmail ta­ra­fın­dan Kur­tu­luş İlko­ku­lu inşa edil­miş­tir. İkinci Dünya Harbi son­la­rı­na doğru Ma­arif Ve­kâ­le­ti, yer bu­lun­du­ğu tak­dir­de bir sanat okulu açı­la­ca­ğı­nı vaat et­miş­ti. O za­ma­na kadar, ta­ba­nı kum ve top­rak ka­rı­şı­mı ol­du­ğu için, su tut­ma­yan çok mü­sa­it bir spor sa­ha­sı ola­rak kul­la­nı­lan Buhti, ilk akla gelen yer olmuş. Okula ve Sa­na­ta du­yu­lan derin has­ret se­be­biy­le bu saha feda edil­miş­tir. Gerçi o zaman il­gi­li­ler Ma­ta­ra­cı Meh­met Efen­di, Lâ­zoğ­lu Kara Mus­ta­fa Efen­di, Bi­be­roğ­lu Hasan Efen­di bu gi­ri­şi­me izin ver­dik­le­ri için çok ten­kit edil­miş­ler­dir. Bugün şeh­rin mer­ke­zi du­ru­mu­na gelen yerde fut­bol sa­ha­sı ola­ma­ya­ca­ğı­na göre, zaman ken­di­le­ri­ni haklı çı­kar­mış olu­yor.
BUHTI’NIN DÜZÜ HA­TI­RA­LA­RI
    Rize’nin ilk spor Ku­lü­bü Rize İdman Yurdu, id­man­la­rı­nı ve maç­la­rı­nı Rus­la­rın Rize’yi iş­ga­lin­de de­ni­zi dol­du­ra­rak elde et­tik­le­ri Ve Buhti’nin Düzü denen alan­da ya­pı­yor­lar­dı. Es­ki­ler bu ilk fut­bol sa­ha­sı­na ‘Kışla mey­da­nı’ da di­yor­du.. Gü­nü­müz­de 1945 yı­lın­da “Rize Erkek Sanat Ens­ti­tü­sü” adıy­la açı­lan Tev­fik İleri En­düst­ri Mes­lek Li­se­si’nin bu­lun­du­ğu bu alan Rize fut­bo­lun­da bir­çok ilke imza at­mış­tır. 1919’da Rize İdman Yurdu, 1932 yı­lın­da Rize Hal­ke­vi’nin spor kolu bün­ye­sin­de ku­ru­lan Rize Hal­ke­vi Spor Ku­lü­bü, 1923 yı­lı­nın 25 ha­zi­ra­nın­da ku­ru­lan atı­lan Şark İdman Ocağı, 1934 yı­lın­da Rize Be­le­di­ye­si’nin Şar (İnşaat) Da­ire­si bün­ye­sin­de ku­ru­lan Şars­por fut­bol ku­lüp­le­ri maç­la­rı­nı Bahri’nin Düzü’nünde ya­par­lar­dı.